MỘT MÙA AN CƯ LỢI LẠC
Cập nhật ngày: (06-07-2010)


 Người xuất gia có truyền thống thực hành ba tháng an cư mùa mưa, tuân thủ thể thức cư trú và sinh hoạt tại một trú xứ, hạn chế việc đi lại ở bên ngoài, dành trọn thời gian cho việc thực hành con đường Giới-Định-Tuệ. Đây là thời gian thuận tiện nhất cho người xuất gia nhằm thăng tiến đạo nghiệp qua việc nuôi dưỡng giới đức, trưởng dưỡng tâm đức và Phật triển tuệ đức.

Người xuất gia có truyền thống thực hành ba tháng an cư mùa mưa, tuân thủ thể thức cư trú và sinh hoạt tại một trú xứ, hạn chế việc đi lại ở bên ngoài, dành trọn thời gian cho việc thực hành con đường Giới-Định-Tuệ. Đây là thời gian thuận tiện nhất cho người xuất gia nhằm thăng tiến đạo nghiệp qua việc nuôi dưỡng giới đức, trưởng dưỡng tâm đức và Phật triển tuệ đức. Đây cũng là thời gian thích hợp nhất cho quần chúng Phật tử các địa phương thể hiện tấm lòng mến mộ Phật pháp thông qua việc phát tâm cúng dường hộ trì cho chư Tăng an cư và nỗ lực học hỏi trau dồi Phật pháp dưới sự chỉ dẫn và sách tấn trực tiếp của chư Tăng. Thật khó có thời điểm nào mà việc học Phật và tu Phật lại thuận tiện và tốt đẹp hơn cho cả người xuất gia lẫn người Phật tử tại gia như thời gian ba tháng an cư của chư Tăng. Chư Tăng thì vận dụng thể chế an cư để trưởng dưỡng đạo nghiệp và hướng thiện cho quần chúng, trong khi các Phật tử thì tranh thủ thời gian ba tháng này để vun bồi công đức và học hỏi Phật pháp. Chính vì thế, truyền thống an cư luôn luôn được mọi người con Phật tuân giữ và xem đây là cơ duyên tốt lành cho việc thực tập hạnh nguyện tự lợi và lợi tha mà chính chư Phật đã trải nghiệm và thiết lập.

Nhân mùa an cư của chư Tăng Ni, chúng ta nhẩm ôn lại bài kinh Giáo giới Phú Lâu Na, Trung Bộ, nói về hạnh nguyện cao quý của một Tỷ-kheo đệ tử Đức Phật có tên là Punna phát nguyện đến tận xứ sở Sunaparanta (Du-lãn-na) xa xôi để truyền bá Phật pháp, làm lợi ích cho nhiều người. Ngoài hạnh nguyện cao cả của một Thánh giả Phật giáo không ngại gian khó trong sứ mạng truyền bá chánh pháp, rất đáng cho mọi người con Phật học tập, bài kinh còn nói cho chúng ta biết một thông tin đặc biệt liên quan đến truyền thống an cư của chư Tăng Ni. Đó là sự kiện Tỷ-kheo Punna đã trải qua ba tháng an cư mùa mưa hết sức thành công ở xứ sở hẻo lánh Sunaparanta. Trong

mùa an cư năm ấy, Ngài đã tinh cần tinh tấn tu tập và chứng ngộ Tam minh, đắc quả A-la-hán, đồng thời nhiếp độ khoảng 1.000 nam nữ cư sĩ trở thành Phật tử. Như vậy, Tỷ-kheo Punna đã thực hiện một mùa an cư hết sức lợi lạc, lợi cho mình và lợi cho người. Sau đây chúng ta nhẩm đọc và chiêm nghiệm lại toàn văn bài kinh:

"Như vậy tôi nghe. Một thời Thế Tôn ở Savatthi (Xá-vệ), Jetavana (Kỳ-đà-Lâm), tại tịnh xá ông Anathapindika (Cấp Cô Độc). Rồi Tôn giả Punna (Phú-lâu-na), vào buổi chiều, từ Thiền tịnh độc cư đứng dậy, đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Tôn giả Punna bạch Thế Tôn:

-Bạch Thế Tôn, tốt lành thay nếu Thế Tôn giáo giới với lời giáo giới vắn tắt cho con, để con có thể, sau khi nghe Thế Tôn, sống một mình, nhàn tịnh, không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần.

-Vậy này Punna, hãy nghe và suy nghiệm kỹ, Ta sẽ giảng.

-Thưa vâng, b ạch Thế Tôn.

Tôn giả Punna vâng đập Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

-Này Punna, có những sắc do mắt nhận thức, khả ái, khả hỷ, khả lạc, khả ý, liên hệ đến dục, hấp dẫn. Nếu Tỷ-kheo hoan hỷ tán thưởng, chấp thủ và an trú trong ấy, thời do hoan hỷ tán thưởng, chấp thủ và an trú, dục hỷ sanh; và này Punna, Ta nói rằng, từ sự tập khởi của dục hỷ, là sự tập

khởi của khổ. Này Punna, có những tiếng do tai nhận thức; có những hương do mũi nhận thức; có những vị do lưỡi nhận thức; có những cảm xúc do thân nhân thức; có những pháp do ý nhận thức; khả ái, khả hỷ, khả lạc, khả ý liên hệ đến dục, hấp dẫn. Nếu Tỷ-kheo hoan hỷ tán thưởng, chấp thủ và an trú trong ấy thời do hoan hỷ tán thưởng, chấp thủ và an trú tham đắm, dục hỷ sanh; và này Punna, Ta nói rằng, từ sự tập khởi của dục hỷ, là sự tập khởi của khổ.

Này Punna, có những sắc do mắt nhận thức, khả ái, khả hỷ, khả lạc, khả ý, liên hệ đến dục, hấp dẫn. Nếu Tỷ-kheo không hoan hỷ không tán thưởng, không chấp thủ và an trú, thời dục hỷ diệt. Này Punna, Ta nói rằng từ sự diệt tận dục hỷ là sự diệt tận đau khổ. Này Punna, có những tiếng do tai nhận thức; có những hương do mùi nhận thức; có những vị do lưỡi nhận thức; có những cảm xúc do thân nhận thức; có những pháp do ý nhận thức, khả ái, khả hỷ, khả lạc, khả ý, liên hệ đến dục, hấp dẫn. Nếu Tỷ-kheo không hoan hỷ không tán thưởng, không chấp thủ và an trú, thời dục hỷ diệt. Này Punna, Ta nói rằng, từ sự diệt tận dục hỷ là sự diệt tận đau khổ.

Này Punna, Ông sẽ sống ở quốc độ nào, nay Ông đã được Ta giáo giới với lời giáo giới vắn tắt?

-Bạch Thế Tôn, nay con đã được Thế Tôn giáo giới với lời giáo giới vắn tắt, có một quốc độ tên là Sunaparanta, con sẽ sống tại đấy.

-NàyPunna, người nước Sunaparanta là hung bạo. Này Punna, người nước Sunaparanta là thô ác. Này Punna, nếu người nước Sunaparanta mắng nhiếc Ông, nhục mạ Ông, thời này Punna, tại đấy Ông sẽ như thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu người nước Sunaparanta mắng nhiếc con, nhục mạ con, thời tại đấy, con sẽ nghĩ như sau: "Thật là hiền thiện, người nước Sunaparanta này! Thật là chí thiện, người nước Sunaparanta này! Vì rằng họ không lấy tay đánh đập ta". Bạch Thế Tôn, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy Bạch Thiện Thệ, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy.

-Nhưng này Punna, nếu các người nước Sunaparanta lấy tay đánh đập Ông, thời này Punna, tại đấy Ông sẽ nghĩ như thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu các người nước Sunaparanta lấy tay đánh đập con; thời tại đấy, con sẽ nghĩ như sau: "Thật là hiền thiện, người nước Sunaparanta này! Thật là chí thiện, người nước Sunaparanta này! Vì rằng họ không lấy các cục đất ném đánh ta". Bạch Thế Tôn, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy! Bạch Thiện Thệ, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy.

-Những này Punna, nếu các người nước Sunaparanta lấy các cục đất ném đánh Ông, thời này Punna, tại đấy Ông sẽ nghĩ thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu các người nước Sunaparanta lấy cục đất ném đánh con; thời tại đấy, con sẽ nghĩ như sau: "Thật là hiền thiện, Vì rằng họ không lấy gậy ném đánh ta". Bạch Thế Tôn, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy. Bạch Thiện Thệ, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy.

-Nhưng này Punna... lấy gậy đánh đập Ông... Ông nghĩ thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu các người nước Sunaparanta lấy gậy đánh đập con... "... Vì rằng họ không lấy đao đánh đập ta"... Bạch Thiện Thệ, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy.

-Nhưng này Punna,... lấy dao đánh đập Ông... Ông nghĩ thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu các người nước Sunaparanta lấy dao đánh đập con.. "... vì rằng họ không lấy dao sắc bén đoạt hại mạng ta".... Bạch Thiện Thệ, tại đấy, con sẽ nghĩ như vậy.

-Nhưng này Punna, nếu các người nước Sunaparanta lấy dao sắc bén đoạt hại mạng Ông... Ông nghĩ thế nào?

-Bạch Thế Tôn, nếu các người nước Sunaparanta lấy dao sắc bén đoạt hại mạng con; thời tại đấy con sẽ nghĩ như sau: "Có những đệ tử của Thế Tôn, ưu phiền và nhàm chán thân thể và sinh mạng đi tìm con dao (để tự sát). Nay ta khỏi cần đi tìm đã được con dao ấy". Bạch Thế Tôn, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy Bạch Thiện Thệ, tại đấy con sẽ nghĩ như vậy.

-Lành thay, lành thay, này Punna! Này Punna, Ông có thể sống trong nước Sunaparanta, khi Ông có được đầy đủ sự nhiếp phục và an tịnh này. Này Punna, Ông nay hãy làm những gì Ông nghĩ là hợp thời.

Rồi Tôn giả Punna, sau khi hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy, từ chỗ ngồi đứng dậy đảnh lễ Thế Tôn, thân bên hữu hướng về Ngài, dọn dẹp sàng tọa, lấy bát, rồi ra đi, đi đến nước Sunaparanta. Tiếp tục du hành, Tôn giả Punna đi đến nước Sunaparanta. Tại đấy Tôn giả Punna sống trong nước Sunaparanta. Rồi Tôn giả Punna nói trong mùa an cư mùa mưa ấy, nhiếp độ được khoảng năm trăm nam cư sĩ; cũng trong mùa an cư mùa mưa ấy nhiếp độ khoảng năm trăm nữ cư sĩ; cũng trong mùa an cư mùa mưa ấy, chứng được Tam minh. Sau một thời gian, Tôn giả Punna mệnh chung.

Rồi một số đông Tỷ-kheo đi đến Thế Tôn, sau khi đến đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, các Tỷ-kheo ấy Bạch Thế Tôn:

-Bạch Thế Tôn, Thiện nam tử Punna ấy sau khi được Thế Tôn giáo giới với bài giáo giới vắn tắt đã mệnh chung. Sanh thú của vị ấy là gì? Đời sau của vị ấy là thế nào?

-Này các Tỷ-kheo, Thiện nam tử Punna là bậc Hiền trí. Vị ấy thực hành pháp và tùy pháp. Vị ấy không phiền nhiễu Ta với những câu hỏi về pháp. Này các Tỷ-kheo, Thiện nam tử Punna đã nhập Niết-bàn.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy".

 

HỒNG TUỆ

 

VHPG số 107  15-6-2010